Osuszanie murów

Skuteczne osuszanie murów to proces złożony i czasochłonny, dlatego musi być poprzedzony rozpoznaniem i usunięciem przyczyn zawilgocenia. Najczęstszą z nich jest napór i penetracja wilgoci gruntowej do fundamentu w wyniku braku izolacji lub złego jej stanu.

Osuszacze kondensacyjne działają jak oczyszczacze powietrza, wyłapując nadmiar wilgoci i przyspieszając proces schnięcia ścian. Z kolei osuszanie mikrofalowe przypomina terapię falową, gdzie energia mikrofalowa przenika głęboko w strukturę muru, powodując odparowanie wilgoci z jego wnętrza.

Iniekcja krystaliczna to technika polegająca na wprowadzeniu w głąb murów specjalnych preparatów, które tworzą barierę hydrofobową. Działa ona niczym niewidzialny parasol, chroniąc mury przed dalszym podciąganiem wilgoci z gruntu. Metoda ta jest szczególnie skuteczna w starych budynkach, gdzie brak izolacji poziomej sprzyja zawilgoceniu.

Nie można zapominać o fundamentalnej roli izolacji i wentylacji. To one tworzą tarczę ochronną przed wilgocią z zewnątrz i zapewniają prawidłową cyrkulację powietrza wewnątrz pomieszczeń. Zaniedbanie tych elementów to jak pozostawienie otwartych drzwi dla nieproszonych gości.

Ciekawym rozwiązaniem z pogranicza innowacji jest elektroosmoza aktywna. Wykorzystuje ona zjawisko fizyczne, gdzie przy pomocy niskiego napięcia odwraca się kierunek przemieszczania cząsteczek wody w murze. To jakby nakłonić wilgoć do odwrotu, bez konieczności ingerencji w strukturę muru.

Problem wilgoci w murach to częsta dolegliwość wielu budynków. Może mieć różne przyczyny, takie jak:

• zaniedbania i błędy popełnione podczas wykonywania izolacji ( mogą to być m. in. wadliwie wykonanych izolacji pionowych, pokryć dachowych, odwodnienia, drenażu itp.),
• zmiany hydrogeologiczne (podwyższenie się poziomu gruntu, wahania poziomu wód gruntowych itp..),
• zła hydroizolacja lub jej uszkodzenia (co służy kapilarnemu podciąganiu wilgoci),
• kondensacji pary wodnej na wbudowanych w mury elementach instalacji c.o. lub wod.-kan.
• Nieszczelna izolacja fundamentów: Przez nią woda podciąga się kapilarami do góry, powodując zawilgocenie ścian.
• Uszkodzenia dachu: Prowadzą do przeciekania i zalegania wody na stropie, co z kolei przenika do ścian.
• Brak lub niewystarczająca wentylacja: Powoduje zwiększenie wilgotności powietrza wewnątrz budynku.
• Błędy wykonawcze: Np. niewłaściwe wykonanie tynku, mostków termicznych.

Najbardziej rozpowszechnioną przyczyną zawilgocenia jest napór wody lub wilgoci gruntowej na fundament. Model działania hydroizolacji sprowadza się wówczas do wykonania bariery odgradzającej zewnętrzną strefę mokrą (gruntu) od bryły fundamentu. Bariera ta musi zapewniać wytrzymałość mechaniczną na parcie wód gruntowych i dyfuzję wilgocii, działanie sił tarcia przemieszczającego gruntu, przypadkowe uderzenia, oddziaływanie czynników termicznych i chemiczno-biologicznych. Jej przedpole stanowi system drenażu opaskowego, który tworzą dreny i studzienki kontrolne odprowadzające wody gruntowe i opadowe poza strefę fundamentów (zwykle wykonane z ceramiki, odlewów betonowych i wyprasek z tworzyw sztucznych) oraz okalające je siatki i geowłókniny utrudniające zamulanie systemu. Właściwa hydroizolacja fundamentów ma charakter kontaktowy (izolacje powłokowe – przyleganie materiału do płaszczyzny ściany fundamentowej i powierzchni ławy fundamentowej, bądź izolacje penetrujące – jego przenikanie do wewnętrznych struktur muru). Usunięcie przyczyn zawilgocenia (odcięcie dopływu wilgoci) obniża stopień obciążania ściany wilgocią.

Podatność murów na zawilgocenie zależy od czynników zewnętrznych oraz od technologii murowania i zastosowanych materiałów, a także odpowiednie dla danej sytuacjidoboru środków i metod konserwacyjnych.

Skutki zawilgocenia murów

• Powstawanie grzybów i pleśni: Szkodliwych dla zdrowia mieszkańców.
• Zniszczenie tynków i innych wykończeń: Prowadzące do konieczności kosztownych remontów.
• Obniżenie izolacyjności termicznej: Powodujące wzrost kosztów ogrzewania.
• Osłabienie konstrukcji budynku: W skrajnych przypadkach.

Osuszanie murów - metody osuszania

Sposoby osuszania murów

Metody osuszania murów czyli usuwanie wilgoci z murów można podzielić na osuszanie inwazyjne i osuszanie bezinwazyjne. Czasochłonne metody naturalne (bezinwazyjne) sprowadzają się do odkopywania fundamentów, które sukcesywnie wytrącają wilgoć pod wpływem powietrza atmosferycznego. W późniejszym okresie, gdy ława fundamentu osiąga stan niskiej wilgotności, zabezpiecza się ją poprzez wykonanie hydroizolacji pionowej. Dodatkowo wykonuje się opaskę drenarską i zasypuje. Wadą tej metody jest ryzyko wystąpienia obfitych opadów a co za tym idzie podtopień, które przywracają pierwotny stan zawilgocenia i sprawiają, że proces osuszania należy powtarzać. Znacznie korzystniejsze, ze względu na tempo osuszania oraz jego skuteczność, jest zastosowanie jednej z metod inwazyjnych. Metody te polegają na wytworzeniu izolacji poziomej – przerywają migrację wilgoci w górę, dzięki czemu ułatwiają proces odparowywania wody z wyżej położonych partii muru. Osuszanie tymi metodami odbywa się m. in. metodami mechanicznymi, iniekcji, elektroosmozy, promieniowania elektromagnetycznego. Stosuje się też metody takie jak osuszanie gorącym  powietrzem, technikami absorpcyjnymi, kondensacyjnymi mikrofalowymi.
Metody nieinwazyjne działają podobnie jak osuszanie naturalne. Mur schnie dzięki podniesieniu temperatury wewnątrz pomieszczenia przy jednoczesnym zapewnieniu odpowiedniej wentylacji. Zależnie od wybranej metody, osuszanie trwa od kilku do kilkunastu tygodni.

Przy osuszaniu mikrofalowym wykorzystuje się wiązkę fal elektromagnetycznych emitowanych do muru z promienników mikrofalowych. Mikrofale bardzo mocno wpływają na wodę powodując  wzrostjej temperatury i przemieszczanie w kierunku powierzchni. Zaletą tej metody jest szybkość osuszania murów oraz likwidacja zagrzybienia i pleśni.

W osuszaniu absorpcyjnym woda jest cyklicznie odbierana z zawilgoconych przegród przez osuszone wcześniej powietrze cyrkulujące przez urządzenia osuszaczy, gdzie kondensuje wilgoć, która jest odprowadzana osobnym kanałem poza pomieszczenie. Przy osuszaniu kondensacyjnym urządzenie osuszające zasysa za pomocą wentylatora wilgotne powietrze, które trafia do zimnej wężownicy parownika. Tam następuje wykroplenie kondensatu na powierzchni chłodnicy, który trafia do instalacji ściekowej. Osuszone powietrze po przepłynięciu przez nagrzewnicę jest wdmuchiwane do osuszanego pomieszczenia.

W metodach elektrofizycznych fale elektromagnetyczne odwracają kierunek kapilarnego ruchu wilgoci i przeciwdziałają jej podciąganiu. Podstawowym rodzejem osuszania elektrofizycznego jest osuszanie elektroosmotyczne. Emitowane są z urządzeń wytwarzających pole elektromagnetyczne, zasilanych prądem zmiennym lub czerpiących  energię z pola geoelektromagnetycznego. Ich długotrwałe działanie powstrzymuje podciąganie kapilarne i tym samym spełnia funkcję izolacji poziomej. Wśród tych metod wymienić należy elektromagnetokinezę, wykorzystującą energię naturalnego pola magnetycznego ziemi, które w sposób ciągły emituje fale o charakterze grawomagnetycznym.

Iniekcje krystaliczne

Wśród metod inwazyjnych istnieją techniki mechanicznego podcinania murów a także metody iniekcyjne. W metodach mechanicznych powszechne jest odcinkowe podcinanie murów piłami w celu założenia izolacji pionowych i poziomych. Ich mankamentem jest ryzyko osłabienia struktury murów. W szczelinach wycinanych odcinków, długości 1–1,5 m, po ich przedmuchaniu sprężonym powietrzem, układa się na zakład konwencjonalne izolacje poziome (np. membrany hydroizolacyjne, papę fundamentową itp.), a następnie szczelinę klinuje się w miejscach łączeń materiału izolacyjnego i cementuje za pomocą pakerów. Możliwe jest też wbijanie chromowo-niklowych blach falistych, bez konieczności podcinania murów czy używania zaprawy cementowej. Po zastosowaniu izolacji w miejscu jej osadzenia, na powierzchnię muru nanoszony jest specjalny tynk izolacyjny, który stanowi izolację pionową.

Techniki iniekcyjne i nasączeniowe uznawane są za sprawdzone sposoby renowacji murów wykonanych z materiałów o strukturze kapilarno-porowatej. Tymi sposobami tworzone są w murach poziome blokady hydrofobowe. Bariera pozioma powstaje na skutek hydrofobizacji kapilar, ewentualnie ich zatykania. Najpierw wierci się w murze otwory, a następnie wprowadza się do przegród środek iniekcyjny. W technikach nasączeniowych najczęściej stosuje się m.in.: żywice organiczne, parafiny modyfikowane, emulsje bitumiczne, roztwory krzemianów metali alkalicznych (sodu, potasu, litu). Do iniekcji stosuje się iniekty jedno- i dwuskładnikowe epoksydowe, poliuretanowe, akryreklamalowe, mikrocementy, kompozyty polimerowo-cementowe.

Iniektowanie muru – w zależności od stosowanego środka – można wykonywać metodami bezciśnieniowymi lub pod ciśnieniem. Po nasyceniu muru środkiem iniekcyjnym, odwierty zostają zasklepiane systemowo dobranymi zaprawami uszczelniającymi.
Jedną z metod iniekcyjnych jest metoda iniekcji krystalicznej, która pozwala na wytworzenie poziomej i pionowej blokady hydrofobowej; wywiercone wstępnie otwory najpierw są nawilżane, a następnie wypełniane grawitacyjnymi środkami iniekcyjnymi (cement portlandzki, aktywator krzemianowy, woda). Izolacje poziome przeciwwilgociowe można też wykonywać metodą iniekcji termicznej. Otwory nawiercone w wilgotnym murze nasączane są przy użyciu termopakerów kompozytem wosków naftowych o właściwościach uszczelniających i hydrofobizujących. Rozwiązanie to zalecane jest zwłaszcza w murach bardzo zasolonych.

Aby przyspieszyć prace przy osuszaniu murów, często korzysta się z dwustopniowych technik osuszeniowych. W pierwszym etapie nawierca się w murze otwory, w których umieszcza się urządzenia grzejne, a po osuszeniu wprowadza do otworów środki hydrofobowe metodą iniekcji.

Źródła: Wikipedia, Ekspertbudowlany.pl, ITB